Van beleggers
voor beleggers
desktop iconMarkt Monitor

Inloggen

  • Geen account? Registreren

Wachtwoord vergeten?

Ontvang nu dagelijks onze kooptips!

word abonnee

De oorsprong van onze ellende

Het einde van Bretton Woods is oorzaak van alle crises.

Velen hebben zich afgevraagd hoe het toch komt dat we van de ene economische crisis in de andere geraken. De oorzaken die aangedragen worden variëren van bonusbeluste bankiers, deregulering, tot en met speculanten. Sommige van de aangedragen redenen hebben bijgedragen aan, anderen zijn weer puur gezwets.

Maar bijna niemand wijst op de ware oorsprong van onze crises: Nixon.

Bretton Woods

In 1944 werd het Bretton Woods-systeem ingevoerd. Dit was een systeem van vaste wisselkoersen ten opzichte van de dollar en alleen de dollar kon worden ingewisseld bij de Amerikaanse centrale bank voor een vaste hoeveelheid goud.

De Amerikanen zaten in wezen op een goudstandaard en iedereen buiten de Verenigde Staten was aan de dollar gekoppeld (peg). Het systeem klinkt goed, maar had nogal wat haken en ogen. Zo namen de Amerikanen het niet al te nauw met de gouddekking van de dollar.

Door de Vietnam-oorlog, begonnen de Amerikanen steeds meer dollars te printen en andere landen (met name Nederland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk) begonnen zich daarom af te vragen of de belofte dat dollars altijd in goud konden worden omgewisseld wel vol te houden was.

Deze landen begonnen dan ook hun dollarreserves om te wisselen voor goud bij de Fed. Zo begon er in wezen een bankrun op de Fed. Toenmalig president Nixon zag dat het geen houdbare kaart was en moest in 1971 de inwisselbaarheid van de dollar (convertibility) afschaffen.

Hierdoor kwam er officieel een eind aan het Bretton Woods-systeem.

Achtbaan

De oorsprong van onze ellende begon eigenlijk dus voor 1971, toen de Verenigde Staten steeds maar meer dollars begonnen te drukken om zo hun uitgaven te financieren. Het moment dat de koppeling tussen het geld en ankerwaarde (goud) werd losgelaten, is het moment dat de ellende echt begon.

Doordat hierdoor alle valuta niet meer gekoppeld waren aan een referentiewaarde, was er geen limiet meer op centrale banken en overheden om van alles en nog wat te financieren met de geldprinter. Het geprinte geld zoekt een weg in de wereld.

Een deel kwam terecht in de echte economie, maar een steeds groter gedeelte kwam terecht in de financiële sector (ruim genomen) wat weer een wisselwerking had op de economie en zo verder. Hierdoor ontstonden er aan de lopende band bubbels, die steeds weer uiteenspatten.

Deze boom-bust-cycle wordt continu aan het kapitalisme toegeschreven, maar dat is dus pertinente onzin.

Bijrollen

Deze schadelijke cyclus vindt zijn oorsprong in niet verankerd zijn van ons geld. En ja, verkeerde deregulering (en met name verkeerde regulering!), disintermediation, rehypothecation, slechte beloningsstructuren, slechte risicosystemen, en zo verder hebben allemaal een rol gespeeld.

Maar dit zijn vertakkingen van een bepaalde manier van denken, iets wat ik het “gratis geld doctrine” noem.

Vervalsen

Door de eeuwen heen hebben velen de verleiding niet kunnen weerstaan om zelf geld na te maken, iets wat we valsmunterij noemen, behalve als een centrale bank dat doet, want dan noemen we het monetair beleid.

Waar het vroeger bij een echte goudstandaard moeilijk was om te vervalsen (de munten waren van echt goud, dus men kon wat afschaven of met lood vervangen of mengen) is het bij een fiat geldsysteem (ontkoppeling tussen intrinsieke waarde en denominatie) een stuk makkelijker.

Er wordt dan ook aardig wat geld besteed aan het bestrijden van valsmunterij; de overheid duldt immers geen concurrentie.

Missing link

Maar over het geheel bekeken was er de link tussen het papiergeld en het goud. Pas als deze link te veel verwaterde, kwam de ellende. Maar veel politici en economen vinden deze vaste link maar niks. Zij willen “stimuleren” als er een economisch dipje is, zij willen “investeren” in de toekomst en zo verder.

Dit alles vergt geld en als het geld gelimiteerd is (wat bij een goudstandaard het geval was), dan is dit allemaal niet mogelijk. Wat Nixon in 1971 gedaan heeft, vinden zij dus prima. Dat we sindsdien in een boom-bust-cyclus zitten, die nog in de opbouwende fase zit (!), vergeten we maar even.

Dat de schulden explosief zijn gestegen, dat economische misallocatie de norm is geworden, dat overheden consequent meer uitgeven dan ze binnenkrijgen, dat de overheid haar positie in de economie (en onze levens) noodzakelijkerwijs (in dit gratisgeldsysteem) steeds heeft vergroot, dat sparen bestraft wordt en schulden maken beloond wordt et cetera, wordt allemaal genegeerd of toegeschreven aan andere zaken.

Oostenrijkse school

Willen we grote crises vermijden, dan moeten we beginnen met het waardevol maken van ons geld en ervoor zorgen dat centrale banken en overheden (in tegenstelling tot wat beweerd wordt, zijn de twee niet onafhankelijk van elkaar) met de handjes afblijven van de geldprinter. Hoe eerder, hoe beter.


Alexander Sassen van Elsloo is directeur van Sassen Research & Consultancy Company. Deze onderneming verleent een divers scala aan financiële diensten aan particuliere en professionele cliënten. De gepubliceerde analyses zijn bedoeld als achtergrondinformatie over de financiële markten en vormen geen beleggingsadvies of aanbeveling tot het doen van transacties. Sassen Research en Alexander Sassen van Elsloo aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor eventuele onvolledigheid, onjuistheid of gevolgen van informatie die in de analyses wordt weergegeven. In de columns kunnen bepaalde beleggingsproducten aan bod komen zoals turbo’s, opties en dergelijke. De beloning van Sassen Research en van Alexander Sassen van Elsloo staat niet in relatie tot de standpunten in deze publicatie. Raadpleeg meerdere bronnen en neem zelf beslissingen. Sassen van Elsloo is ook te volgen op Twitter: @sassenvanelsloo. Vragen en opmerkingen kunt u kwijt op info@sassenresearch.nl

Auteur: Alexander Sassen van Elsloo

Alexander Sassen van Elsloo is directeur van Sassen Research & Consultancy Company. Voorheen was hij head of research bij Hobart Capital Markets in Londen en deed hij aandelen- en hedgefundsales bij onder andere SNS Securities en Rabo Securities. Sassen van Elsloo is ook te volgen op Twitter: @sassenvanelsloo. Sassen van E...

Meer over Alexander Sassen van Elsloo

Recente artikelen van Alexander Sassen van Elsloo

  1. dec '16 Het afscheid van de euro en van mij 40
  2. nov '16 Obligatiefeest voorbij 6
  3. okt '16 "ETF’s leiden tot crowded trades" 6

Gerelateerd

Reacties

19 Posts
| Omlaag ↓
  1. forum rang 6 !@#$!@! 19 mei 2016 10:45
    Wat een onzin, alsof er geen boom en busts waren in de tijden van een goudstandaard.
    Boom en busts zitten in elk economisch systeem, vooral de busts. De booms zijn vooral kapitalistisch vanwege de vrijheid die dat systeem met zich meebrengt.

    Dat een economie een boom en bust cycle heeft komt niet door het economisch systeem, het komt door onze menselijke aard. Boom en bust is hoe we in elkaar zitten.
    Elke ervaren professionele handelaar die eerlijk is naar zichzelf toe weet dit, vraag maar aan Jesse Livermore ;-)
  2. [verwijderd] 19 mei 2016 10:59
    De menselijke aard wil graag geld hebben om leuke plannetjes te bedenken om een hemel op aarde te verkrijgen. Hetzij door diefstal hetzij geld bij maken door centrale bankiers, een monopolie positie, om oorlogen te voeren. Oorlogen zijn in weerwil wat mensen denken, leuke plannetjes, want je kunt iemand dwarsbom(m)en. In tussen heeft de VS/UK en verdere aanhang zo een 2 triljard usd, ruw geschat, uitgegeven aan oorlogen in het Midden Oosten alleen al de laatste decennia. De oorlogen aldaar begin vorige eeuw niet meegeteld. Men kan moeilijk staande houden dat de bedragen uitgegeven aan oorlogen gedekt worden door inkomsten uit olie. Een voorschot op de toekomst nemen dan maar? Een ander leuk plannetje is het afkopen van stemmen zodat je de politieke macht blijft houden. Atoom energie is ook zo een leuk speeltje. Brengt veel op maar wat het kost? Chernobyl duurt eeuwen en eeuwen eer men daar weer kan wonen als mens en die kosten rekent men vanzelfsprekend niet. Evenmin, als in Fukushima en straks elders in de wereld zoals chemisch- en radioactief afval etc. Zo lang het goed gaat 'bijdrukken' maar.
  3. info_124 19 mei 2016 12:58
    Wat een zeldzame onzin.
    Met hetzelfde recht kan ik stellen, dat de koning van Phrygie, de "uitvinder van geld in de vorm van munten", de oorzaak is. Of de Romeinen, want die brachten die vorm van betaling over Europa. Of de Venetianen, want die brachten de boekhouding, waarop de hele fraude te baseren is.
    U bedoelt te zeggen: de rest van de wereld was te kortzichtig, lui, dom en lamlendig om voor hun eigen interesses te zorgen. Men leunde - net als defensie - op de Amerikanen, en accepteerde dus de gevolgen van hun beleid.
  4. [verwijderd] 19 mei 2016 13:14
    @fritscrach M.a.w. in de geschiedenis van de mensheid heeft het sinds het stenen tijdperk in de historische ontwikkeling van de mensheid tot nu toe met het mondiaal overzichtelijke systeem “vertrouwen” in iets, of “het geloof in iets”, goed gewerkt!?!

    Dus in het geval dat de mensheid in deze ontwikkelingen van de mensheid sindsdien een bepaald bedrag op een giro- of bankrekening krijgt bijgeschreven is het voor de betreffende mensheid in de historische ontwikkelingen sinds het stenen tijdperk dus met dit mondiaal overzichtelijke systeem al dan niet in naam van de vrijheid al dan niet in retorische zin al dan niet met in goede orde overeengekomen agreements to disagree,

    uiteraard het enige wat de mensheid om kwart over 12 in goede orde nog rest,

    aan te bevelen om er op te “vertrouwen”, of erin te “geloven”, dat het met het bijgeschrevene dus tot de mogelijkheden behoort om er de spulletjes voor te kopen die hij of zij graag wil hebben, wat voor de economieën van de nationale landen waarin de mensen op de camping aarde die in de ijdelheden der ijdelheden zijn voorspelbare rondjes door het heelal maakt wonen uiteraard niet verkeerd kan zijn!?!

    Vandaar dan ook dat de mensen in de betreffende nationale landen waarin de mensen wonen op de camping aarde sinds het stenen tijdperk in de historische ontwikkeling van de mensheid tot nu toe van mening zijn dat je met dit mondiaal overzichtelijke systeem er beter op kunt “vertrouwen”, of er in kunt “geloven”, dat “geld”,

    dus in dit geval het op een giro- of bankrekening bijgeschrevene,

    moet “rollen”, zodat iedereen in de hoge, lage en hongerloontjes landen in en buiten de eurozone sinds de historische ontwikkelingen van de mensheid vanaf het stenen tijdperk blij met dit mondiaal overzichtelijke systeem kan zijn!?!

    Dus uiteraard ook in het onderhavige geval van een door de aan de lopende band problemen makende regeringsleiders op de camping aarde in het hier en nu veroorzaakte crisis in de Trias Politica in een door de aan de lopende band problemen makende regeringsleiders veroorzaakte aaneenschakeling van financiële, monetaire, economische, sociale en last but certainly not least humanitaire crises!?!
  5. fritscrach 19 mei 2016 13:32
    @theo benschop.
    Met andere woorden zijn dan niet mijn woorden.
    Ik bedoel dat het een kwestie van vertrouwen is. Niét dat dat altijd goed gewerkt heeft. Sterker, ontelbare keren kwam het bedrog uit en werd het vertrouwen geschaad en de goegemeente bestolen. Dicht bij huis vandaag de dag moet je het de Grieken maar eens vertellen dat vertrouwen werkt.
    De rest van uw betoog is uiterst interessant. Van crisis naar crisis inderdaad. Daar kunnen we zeker op vertrouwen.

  6. Maan Arkenbosch 19 mei 2016 15:04
    De visie van Joseph Schumpeter is nog altijd actueel. Daar reageren nog steeds meer beleggers op, vandaar de stijging van de goud en zilver/edelmetaal prijzen.Feitelijk wordt het volk een worst voorgehouden, welke grotendeels weer afgenomen wordt via geldontwaarding en belastingen.Hoe kun je,je daar tegen verweren? Natuurlijk door edelmetaal te kopen.Onroerend goed kunnen de politieke dieven ook confisqueren of belasten. Briljanten/robijnen,saffieren en smaragden van hoge kwaliteit zijn ook in trek.Kunst en oldtimers wordt al moeilijker.Als de bubbel barst via een renteverhoging en af te schrijven schulden met banken runs is het drukpers feest voorbij. De bedrijven met hoge schulden en smalle marges zijn de lont in het financiële beurzen kruitvat. De -0% rente strategie van Draghi, met de toekomstige schuldenafschrijving en stiekeme belastingverhogingen (vermogens rendement?heffing) en de geldontwaarding zijn de grootste politieke overheids diefstal van de eeuw. Dit proces zal versneld worden door de komst van miljoenen hordes gelukzoekers.
  7. niphtrique 19 mei 2016 15:11
    Ik denk dat je er op een andere manier naar moet kijken. Niet omdat dit de enige juiste manier zou zijn, maar omdat dit naar de oplossing leidt.

    1. Samengestelde rente is oneindig, en daarom kunnen schulden oneindig groeien.
    2. Rente is een vergoeding voor risico. Onverantwoord lenen is mogelijk omdat er een rente vergoeding voor is.
    3. Ondanks dat er zoveel geld wordt bijgedrukt, komt de economie niet echt op gang, en is er ook nog weinig inflatie, zodat de marktrente negatief is.
    4. De markt wordt echter verstoord door het bestaan van de minimale rentevoet van nul.

    Heffen we een belasting op geld, dan kan de rentevoet naar de marktwaarde gaan, omdat nul niet meer het minimum is. Daarna kunnen positieve rentevoeten worden verboden, zodat er geen onverantwoorde leningen meer bijkomen. Degenen die niet kunnen lenen tegen nul procent, krijgen dan ook geen krediet.

    Bijkomend voordeel is dat de economie stabiel zal groeien omdat de marktrente oploopt als de economie dreigt te oververhitten, waardoor het beschikbare krediet daalt, en de oververhitting niet gerealiseerd wordt. Als de economie dreigt te verzwakken, zal de rente verder dalen, wat mensen zal aanzetten tot het uitgeven van geld.

    Zie ook: www.naturalmoney.org/
  8. [verwijderd] 19 mei 2016 17:21
    Het is mij ook niet helemaal duidelijk over welke crises we het nou precies hebben. Als de bankencrisis van enkele jaren geleden bedoeld wordt; die waren er voor Nixon net zoveel en net zo heftig als na Nixon.
    Tja, we zitten momenteel in een periode van lage groei en zeer beperkte inflatie. Ingrepen om het geldt meer waardevol te maken, zijn mijns inziens op dit moment dus helemaal niet nodig.
  9. Broke Even 20 mei 2016 07:25
    Crisisje hier en daar is niet het probleem. Het terrorisme uit de VS daar gaat de wereld onder gebukt. De agressor die denkt alleen bestaansrecht te hebben als het tegen iets of iemand oorlog voert.

    Als er geen vijand is, dan zoeken/creëren ze er wel één. Liefst een zwakke broeder. Een spleetoog of zandhaas, die ze er dan uiteindelijk nog niet eens onder krijgen, omdat ze veel te lomp en arrogant zijn.
  10. kolenboer 20 mei 2016 07:47
    quote:

    !@#$!@! schreef op 19 mei 2016 10:45:

    Wat een onzin, alsof er geen boom en busts waren in de tijden van een goudstandaard.
    Boom en busts zitten in elk economisch systeem, vooral de busts. De booms zijn vooral kapitalistisch vanwege de vrijheid die dat systeem met zich meebrengt.

    Dat een economie een boom en bust cycle heeft komt niet door het economisch systeem, het komt door onze menselijke aard. Boom en bust is hoe we in elkaar zitten.
    Elke ervaren professionele handelaar die eerlijk is naar zichzelf toe weet dit, vraag maar aan Jesse Livermore ;-)
    Geen onzin, voorheen was het om de 100 jaar, nu om de 5 jaar en de bubble groeit nog steeds.
  11. Erik.S 20 mei 2016 13:16
    De Spijker bijna op zijn kop geslagen.

    Economie op steroïden:

    Door de enorme toename van de geldhoeveelheid na het loslaten van de goudstandaard begon de inflatie spectaculair toe te nemen en de USD uiteraard te dalen. Die ongewenste ontwikkeling moest een halt
    toegeroepen worden. Besloten werd dat te doen door de rentevoet flink te verhogen. Rond 1982 was de hypotheekrente 14 % in Nederland.
    Want rente en valutakoers zijn communicerende vaten.

    Als gevolg donderde de economie ook flink in elkaar en de huizenprijzen waren superlaag. Dat ging dus flink verkeerd.

    Toen kwam Greenspan als FED voorzitter en bepaalde dat de geldhoeveelheidsgroei niet teveel mocht stijgen, omdat er anders teveel inflatie komt. Rond 2% zou houdbaar moeten zijn dacht hij.

    Dus als de inflatie te hoog werd liet hij de rente stijgen en nam gas terug, als het weer in de buurt van de 2 % kwam.

    Hij keek dus alleen naar wat er in zijn eigen de binnenlandse markt gebeurde. M3 als geldhoeveelheid graadmeter werd afgeschaft en begraven.

    Desondanks kan de geldhoeveelheid in USD toch ongebreideld groeien, zonder dat dit invloed heeft op de binnenlandse (US) inflatie en daardoor rente voet. En dat kan door die schulden creatie naar het buitenland te brengen. Als het buitenland die bijgedrukte USD opneemt, komt het niet in de binnenlandse economie, zolang het maar buiten de deur blijft.

    Dat hebben de Amerikanen (als enige) prima voor elkaar: Olie
    De Arabische wereld pompt olie onze kant op en we betalen dat met USD.
    Zo kan Amerika ongebreideld USD bijdrukken, zonder er bang voor te zijn dat het terugkomt en of afgelost moet worden. De sjeiks investeren die USD, bijvoorbeeld de familie Bush en Bin laden in de carlyle group en komt dus terug in de echte economie als geld om waarden mee te kopen (bedrijven, grondstoffen etc.) Het geeft dus de man in de straat geen extra geld waardoor de reele economie kan groeien. De groeide echter wel doordat het geld steeds goedkoper werd en bijv de huizenprijzen flink liet toenemen, waardoor dachten veel mensen vanzelf rijk te zijn en te worden. Hetzelfde gebeurde met aandelen en obligaties.

    De tegenkant is, als we besluiten om olie in goud, Euro, Reminbi of Roebels te gaan verhandelen, Amerika geen olie meer kan kopen want deze betaalmiddelen hebben ze niet en dan heeft niemand meer interesse n USD want die hebben we toch niet meer nodig. We gaan dan met de USD die we hebben de betaalmiddelen kopen die we nodig hebben om olie te kopen.

    De uiteindelijke schuldenaar US ziet dus iedereen aan zijn loket (markt, beurs, FED) verschijnen met USD met het verzoek dat om te wisselen in de valuta waarmee wel olie gekocht kan worden.

    Olie is dus de feitelijke dekking voor de USD schuld en de macht over de olie het allergrootste strategisch belang, want Amerika kan alleen de hegemonie van de USD overeind houden, zolang we dat groene papiertje nodig hebben. Het is niet meer dan een schuldbekentenis en fiat money of IOY (heb ik een schuld bij je).

    Geopolitiek is dus nauw verbonden met de beschikkingsmacht over olie en Amerika is tegenwoordig overal militair aanwezig met zijn troepen waar olievelden zijn.


  12. ljjls 20 mei 2016 13:42
    Inderdaad onzin. Reductie van de complexe werkelijkheid. Nixon de schuld geven heeft ook weinig zin. Het zijn de door ons gekozen politici samen die er al of niet wat van maken. En het gaat prima, we worden steeds rijker en maken, verhandelen en verzamelen steeds meer grotendeel overbodige spullen. Zo houden we elkaar lekker bezig in een op zich ook tamelijk absurd bestaan. Als we maar lol hebben toch...
  13. [verwijderd] 21 mei 2016 11:38
    Als je geld bijdrukt moet daar een dienst of een product tegen overstaan. Op het moment dat er te veel geld in omloop is wordt het steeds minder waard en een lage rente geeft dat ook aan. Veel geld hebben en je kunt er niks mee, op de bank krijg je er niks voor. Als je iets opblaast loopt het ook weer leeg. Dus de onderliggende gedachte van het artikel ben ik het mee eens.
  14. EQ140 21 mei 2016 12:09
    Een heldere en in mijn ogen juiste voorstelling van zaken. Wordt het niet eens tijd om de ongezoute waarheid aan het volk te vertellen en er mensen uit de politiek opstaan om het schuldenschip van de wal te keren in plaats maar cadeautjes in verkiezingstijd uit te delen.( een wilders op financieel gebied)
    Schulden hebben was altijd goed door de inflatie, maar we zijn hiermee doorgeschoten en dreigen te verzuipen. We leggen de pijn nu neer bij de mensen met geld en dat is mensen straffen die niets verkeerd gedaan hebben. Stel voor een nieuwe politieke partij op te richten, "de renteniers partij"
  15. Henri Nostradamus 22 mei 2016 22:12
    Iets waar geen schaarste van kan ontstaan heeft geen of weinig toegevoegde waarde. Aangezien de USD ongebreideld bijgedrukt kan worden is de waarde naar onderen de papierprijs en naar boven wat de gek er voor geeft. Het moment dat de USD-bubble doorgeprikt wordt nadert en dat zou wel eens veel eerder kunnen zijn dan dat we willen. Alles hangt namelijk af van China, als die haar USD-reserve inwisselt voor iets anders (momenteel vullen ze echt massaal hun strategische olievoorraden aan en betalen die met USD........ Dit is de reden van de olieprijsstijging dit jaar ondanks het overaanbod. Ze zijn dus al begonnen afscheid van hun USD te nemen!) dan is het heel snel over en zal blijken dat de VS al 40 jaar lang op de pof geleefd heeft.. (Sinds 1971). Beleggen in goud en zilver is verstandig zolang ons geld geen ankerwaarde heeft.

    HN
  16. Belgske 23 mei 2016 07:39
    De oorsprong van "onze" ellende is ontstaan sinds de samenleving geïndustrialiseerd is...Het kapitaal heeft onze manier tot het zelfwaarde creëren afgenomen en ont-eigend. Simple as that! Kijk naar de stukken grond die nu tot onze beschikking zijn tot de grond 500 jaar geleden! De mens mag zichzelf geen eigenwaarde meer aanmeten, we MOETEN ons tot het kapitaal wenden om te overleven, en daar hebben de heren, zelfs met bruut geweld, voor gezorgd.

    Stel je eens voor dat je een traktor hebt geërfd van je grootouders, voor hen was dat een waardevol ding omdat ze grond hadden om te bewerken. Voor onze generatie is de traktor waardeloos omdat de grond, vanwege het ont-eigenen, veel te duur is geworden.
  17. Verkruimel 6 juni 2016 14:30
    Tot de dag dat we wakker worden en ons realiseren dat goud helemaal niet zo nuttig is, en dus feitelijk niet veel waard is.
    Goud werkt als pseudovaluta zolang we blind blijven voor dat feit. Bitcoin, dogecoin, lightcoin en honderden andere varianten werken ook min of meer - totdat ze het niet meer doen.
19 Posts
|Omhoog ↑

Meedoen aan de discussie?

Word nu gratis lid of log in met je emailadres en wachtwoord

Lees verder op het IEX netwerk Let op: Artikelen linken naar andere sites

Gesponsorde links