Inloggen

Login
 
Wachtwoord vergeten?

Klimaatakkoord: ramp of zegen?

Klimaatakkoord: ramp of zegen?

De energietransitie en het onlangs voorgestelde ontwerp van een klimaatakkoord speelden een belangrijke rol bij de recente verkiezingen voor de Provinciale Staten.

Het is een onderwerp waarbij de polarisatie hoogtij viert. Het ene moment horen we dat het einde der tijden nabij is; vervolgens horen we dat de huidige plannen voor de energietransitie tot economische rampspoed leiden.

Opwarming aarde staat niet ter discussie

Laten we beginnen met een paar feiten op een rij te zetten. De gemiddelde temperatuur aan het aardoppervlak neemt toe en het klimaat verandert. Dat wordt door de mens veroorzaakt; met name door verbranding van fossiele brandstoffen.

Als we daar niets aan doen blijft de temperatuur toenemen en blijft de zeespiegel stijgen. Klimaatwetenschappers twijfelen hier niet meer aan - al decennialang niet.

Windenergie

Er was in de afgelopen jaren, in deze vroege fase van de energietransitie, een zeer hoopvolle ontwikkeling. De kosten van elektriciteit uit zon en uit wind gingen dramatisch omlaag. Dat geldt nu ook voor de kosten van accu’s.

Voor Nederland, met zijn ligging aan de Noordzee, biedt offshore wind grote mogelijkheden. Ook al was het winnende bod bij de laatste tenders voor offshore windparken nog niet echt volledig subsidieloos (de aansluitkosten worden omgeslagen over alle elektriteitsverbruikers), het zit nu wel in de buurt.

Het is reëel dat in 2030 een substantieel deel van onze elektriciteitsproductie uit offshore wind komt en dat een substantieel deel van de dan nieuw verkochte auto’s elektrisch zal zijn. Hoe dat precies zal uitpakken qua kosten is onzeker, maar het hoeft ons, gegeven de bovengenoemde kostenverlagingen, niet de kop te gaan kosten.

Makkelijkste probleem het eerst opgelost

Dat betekent niet dat we er al bijna zijn. In de evaluatie van het klimaatakkoord door het PBL draagt de sector elektriciteit ruwweg net zoveel bij aan de afname van de uitstoot van broeikasgassen in 2030 als alle vier andere sectoren (bebouwde omgeving, industrie, mobiliteit en landbouw) tezamen. Wij lossen het makkelijkste probleem het eerst op.

Warmte (met name hoge temperatuur warmte voor de industrie), de noodzakelijke back-up voor een systeem met veel duurzame elektriciteit in een periode zonder veel zon en wind, zwaar transport of vliegen zullen moeilijker te verduurzamen zijn.

Elektriciteit zal een groter deel van ons totale energiesysteem gaan uitmaken, maar sommige zaken kunnen we niet met elektriciteit doen. Hiervoor zullen gassen vereist zijn, zoals biogassen of waterstof.

Of, wanneer en in welke mate we voor het genereren van waterstof uit duurzame elektriciteit via elektrolyse grote kostenverlagingen zullen krijgen weten we simpelweg nog niet.

Kanttekeningen bij CO2-heffing

Een nationale CO2-heffing werkt niet. Het verplaatst slechts energie intensieve industrie naar het buitenland, zonder het wereldwijde klimaat te helpen. Er is ook geen land ter wereld dat het doet.

Zweden mag dan een nationale CO2 prijs hebben, alle industrie die onder het EU ETS systeem valt is vrijgesteld en dat is in de praktijk alles met een substantiële uitstoot.

Daarnaast werkt het Europese ETS systeem nu goed. De CO2-prijs in dit systeem ligt nu tussen de 20 en 25 euro per ton en de ruimte voor emissies daalt geleidelijk.

Als het kabinet het nu toch gaat doen is dat om electorale redenen: het valt in het opgewonden klimaat rondom de energietransitie in Nederland blijkbaar niet goed uit te leggen dat een nationale CO2-heffing niet werkt.

Laten we er ons ook niet al teveel zorgen over maken. Een nationale CO2-heffing met de juiste terugsluis naar de industrie (of een prijs alleen voor uitstoot boven een zekere norm) hoeft de concurrentiepositie niet al te veel aan te tasten; al valt het allemaal moeilijk uit te leggen aan een hoofdkantoor in de VS of China.

Opslag van CO2: onvermijdelijk

CCS (het afvangen en in de ondergrond injecteren van CO2) werkt, is veilig en we hebben het nodig. Speciaal moeilijk of duur is het niet. Voor scenario’s die de opwarming tot minder dan twee graden beperken speelt CCS vrijwel altijd een grote rol.

Als we snel emissies willen reduceren kunnen we niet wachten op groene waterstof uit elektrolyse en windenergie. Dan moeten we snel CO2 uit industriële processen gaan afvangen en injecteren. Daarnaast moeten we waterstof uit aardgas gaan maken en de CO2 afvangen en injecteren. Tenslotte hebben we een uitstekende infrastructuur voor gas.

Twijfel zaaien over de veiligheid van CCS door sommige NGO’s is vergelijkbaar met twijfel zaaien aan de menselijke oorzaken van klimaatverandering door de andere kant van het politieke spectrum.

Of het nu gebeurt door onwetendheid of door het bewust verspreiden van fake news om de eigen keuzes op het gebied van de energietransitie door te drukken, maakt niet uit.

Woningen van het gas af

Van gas los in onze huizen? Voor nieuwe huizen is dat zinvol en kost het minder dan later aanpassen. Maar zet niet te veel druk op de ketel bij het van gas af halen van bestaande bouw. Als er iets is wat mensen tegen de energietransitie in het harnas jaagt is het wanneer ze bang worden gemaakt dat ze op korte termijn van het gas af moeten.

Per eenheid gereduceerde emissie zijn de kosten bij het aanpassen van bestaande bouw ook relatief hoog. Leg wat meer nadruk op hybride systemen en wat minder op all electric systemen. Dat vermindert de kosten enorm.

Laten we ons geen illusie maken over het tempo waarin de rest van de wereld klimaatverandering gaat aanpakken. In landen als China krijgt het tegengaan van milieuvervuiling in grote steden meer prioriteit dan het tegengaan van klimaatverandering.

Landen als Rusland en Saoedi-Arabië zullen hun verdienmodel van olie- en gasproductie, het enige verdienmodel dat zij hebben, echt niet zomaar opgeven.

Laat Nederland wat voorop lopen; wij kunnen het ons permitteren. Maar laten we geen blinde voorloper zijn ten koste van alles. Wij kunnen uitstippelen wat we willen; als de wereld buiten Europa niet meedoet houdt het een keer op.

Ramp of zegen?

Uiteindelijk is dit een redelijk klimaatakkoord. Ik hoop dat het midden van het politieke spectrum intact blijft om het te kunnen verdedigen.

Een ramp is het in ieder geval niet. Een zegen zou ik het echter ook niet willen noemen. Het is nu eenmaal iets waar we aan moeten beginnen. Maar als we het een beetje slim en nuchter aanpakken, dan denk ik dat het best onze zegen verdient.


Jilles van den Beukel is geofysicus. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.
Volg Van den Beukel ook via Twitter: @JillesAppelscha

Column door: Jilles van den Beukel

Jilles van den Beukel is geofysicus en werkte ruim 25 jaar voor Royal Dutch Shell. Sinds 2016 schrijft hij over de olie- en gasindustrie op zijn blog JillesonEnergy.

Meer over Jilles van den Beukel

Recente columns van Jilles van den Beukel

  1. 05 aug Een kwartaal om niet snel te vergeten 11
  2. 22 jun BP: Beyond Petroleum 2.0 6
  3. 26 mei Op weg naar negatieve gasprijzen? 16

Gerelateerd

CO2-emissies

Volgen
 
Klik hier om dit onderwerp te volgen en automatisch op de hoogte gehouden te worden van het laatste nieuws.

energietransitie

Volgen
 
Klik hier om dit onderwerp te volgen en automatisch op de hoogte gehouden te worden van het laatste nieuws.

klimaatbeleid

Volgen
 
Klik hier om dit onderwerp te volgen en automatisch op de hoogte gehouden te worden van het laatste nieuws.

windenergie

Volgen
 
Klik hier om dit onderwerp te volgen en automatisch op de hoogte gehouden te worden van het laatste nieuws.

Reacties

Volgen
 
Klik hier om dit forumtopic te volgen en automatisch op de hoogte gehouden te worden bij nieuwe berichten.
45 Posts
Pagina: 1 2 3 »» | Laatste | Omlaag ↓
  1. PHJ 8 april 2019 09:42
    Als geofysicus die eerste paar 'feiten' durven neerpennen is pure misleiding! 'Dat' wordt namelijk maar deels door de mens veroorzaakt, en de discussie is juist over hoe groot dat deel is.
    Er is werkelijk niemand die de klimaat verandering ontkent, of zelfs dat wij mensen invloed hebbenn.
    En dat als we niets doen, dat dan de temperatuur blijft stijgen en de zeespiegel blijft stijgen, is natuurlijk waanzin.
    Honderden miljarden uitgeven om minder dan een tiende graad opwarming tegen te gaan, is pure verspilling. We kunnen met dat geld zoveel beters doen.
  2. forum rang 9 Chiddix 8 april 2019 10:25
    Wat is het effect van de maatregelen Nederland op CO2 uitstoot en opwarming van de aarde?
    Kolencentrales in aanbouw en planning: China +1173, Turkije +93, Japan +45 en Filipijnen +79. China gaat het aantal kolencentrales opvoeren naar 3500!
    VS is uit het klimaatakkoord Parijs gestapt. Rusland en India trekken hun eigen plan. Nee, dit is honderden miljarden(Nederland) investeren zonder dat je iets bereikt mondiaal.
  3. Nietdoen.reagereniszinloos. 8 april 2019 10:41
    quote:

    PHJ schreef op 8 april 2019 09:42:


    Als geofysicus die eerste paar 'feiten' durven neerpennen is pure misleiding! 'Dat' wordt namelijk maar deels door de mens veroorzaakt, en de discussie is juist over hoe groot dat deel is.
    Er is werkelijk niemand die de klimaat verandering ontkent, of zelfs dat wij mensen invloed hebbenn.
    En dat als we niets doen, dat dan de temperatuur blijft stijgen en de zeespiegel blijft stijgen, is natuurlijk waanzin.
    Honderden miljarden uitgeven om minder dan een tiende graad opwarming tegen te gaan, is pure verspilling. We kunnen met dat geld zoveel beters doen.



    Wie weinig weet heeft een sterke mening.
    Zie Dunning-Kruger effect.

  4. -PR- 8 april 2019 10:45
    Dat de hele wereld er iets aan moet doen staat buiten kijf. Alleen de manier waarop het nu in Nederland erdoor gedramd wordt is van iedere realiteit losgezongen.

    En de politiek heeft het er zo naar gemaakt, dat het enige wat ik denk: Wie in de Eerste / Tweede Kamer of aanpalende lobbyclubs heeft er financieel profijt van het doordrukken van deze maatregelen? Wie in de politiek heeft via allerlei achterdeurtjes e.d. een financieel belang hierbij?
  5. Nietdoen.reagereniszinloos. 8 april 2019 10:52
    "Wie in de Eerste / Tweede Kamer of aanpalende lobbyclubs heeft er financieel profijt van het doordrukken van deze maatregelen? Wie in de politiek heeft via allerlei achterdeurtjes e.d. een financieel belang hierbij?"


    Kun je dat onderbouwen? Heb je aanwijzingen, bewijzen? Of zijn het alleen onderbuikgevoelens ?
  6. PHJ 8 april 2019 11:03
    quote:

    prims schreef op 8 april 2019 10:41:


    [...]


    Wie weinig weet heeft een sterke mening.
    Zie Dunning-Kruger effect.




    Punt is dat ik er juist veel van weet. Maar vertel me wat ik fout heb? Ik leer graag bij..
    Is het dan zo dat 100% vd opwarming aan CO2 ligt? Is het dan zo dat hoe meer CO2, hoe hoger de temperatuur en meer zeespiegel stijging? is dat een lineair verband? Wat voor doel wordt behaald met de uitgifte van die honderden miljarden euro's?
    De temperatuur in NL ligt ruwweg tussen de -15 en 35 graden. Denk je dat wanneer dat -14 en 36 wordt, dat er dan opeens beesten of planten omvallen? Dat we overspoeld gaan worden door klimaat vluchtelingen?
    Je weet toch dat de klimaat modellen een hoop zaken niet kunnen verklaren? en dat we dan normaal gesproken die modellen niet mogen gebruiken om de toekomst te voorspellen? Je weet ook dat er nu niet meer weersextremen zijn dan vroeger? Geen versnelling in zeespiegel stijging? Dat de ijsberen populatie (hard) groeit? Dat het ijsoppervlak op antartica groeit?
  7. forum rang 9 Chiddix 8 april 2019 11:53
    Van den Beukel moet maar eens uitleggen of de klimaatmaatregelen van Nederland enig effect hebben op de wereldwijde CO2 uitstoot. Het gaat er namelijk om te zorgen, dat de ijskap niet smelt(vrees van den Beukel).
    Dan moet de expert uitleggen of de kosten opwegen tegen de baten. Wat levert het mondiaal op? Ik zeg , het levert niets op gezien de planning en aanbouw van kolencentrales in Azie enz
  8. riviera1234 8 april 2019 13:03
    Ja, het klimaat verandert. Heeft het altijd gedaan ook, het is waanzin te denken dat wij dat even gaan tegen houden en zeker niet als we alleen als NL aan de slag gaan. Een flinke vulkaan uitbarsting en men kan alle (subjectieve) berekeningen en (idiote) maatregelen uit het raam gooien. Mijn tuin vindt de CO2 heerlijk en ik snuif graag de O2 op, en de C verdwijnt in de kachel.
  9. strtbn 8 april 2019 13:07
    quote:

    prims schreef op 8 april 2019 12:58:


    PHJ,

    Als je ECHT geinteresseerd bent, hier
    www.ipcc.ch kun je alles vinden.

    Uiteraard zijn er wetenschappers die er anders over denken.
    Alleen, het zijn er zo verrekte weinig.

    Jij bent er een van, denk ik ;-)





    Ik raad u aan het boek "De staat van het klimaat" van Marcel Crok eens te lezen. Eens zien of u daarna nog steeds vindt dat je op de site van het IPCC "alles" kunt vinden.
  10. Piet Paniek 8 april 2019 13:47
    Het boek "De staat van het klimaat"van Marcel Crok is voor velen een ongemakkelijke waarheid. Ook ongemakkelijk te aanvaarden is de beste en vooral de goedkoopste manier om structureel de aarde leefbaar te krijgen en te houden is : Verminder de wereldbevolking door het krijgen van kinderen wat te ontmoedigen........
  11. info_124 8 april 2019 14:25
    Geen land doet zo veel aan de Klimaatwende als China. Honderden miljarden zijn er vrijgemaakt voor de 'nengyuan geming', de Chinese ‘Energiewende’.
    3500 kolencentrales op 1.4 miljard mensen = 1 op de 400.000 chineesjes. Oftewel: heel kleine schaal centrales. Zelf de nodige keren in China geweest: een noedel-fabriek had een eigen kolencentrale, want.. wilde niet afhankelijk zijn van het Overheidsnet. Zijn dus bij verre niet te vergelijken met de NLe centrales als Hemweg, Amer of Botlek met hun 600MW vermogen... Je dan ook niet op de aantallen blindstaren.
    En klein NL, als iedereen naar de eigen uiterst kleine bijdrage blijft kijken, gebeurt er niets. Waarom ik, als één van de 7 miljard wereldburgers.. zet toch geen zonden aan de dijk ?

    fd.nl/achtergrond/1289361/de-groene-r... .
    Idem: slimbeleggen.com/trends/vorig-jaar-we...
    Idem kernenergie: wisenederland.nl/sites/default/files/...
    Idem: China bezit een derde van het wereldwijd opgesteld vermogen aan zonne-energie. China heeft meer zonne-energiecentrales dan enig ander land, met ongeveer twee keer zoveel zonnepanelen als de Verenigde Staten
45 Posts
Pagina: 1 2 3 »» | Laatste |Omhoog ↑

Plaats een reactie

Meedoen aan de discussie?

Word nu gratis lid of log in met je emailadres en wachtwoord

 
Quotedata: Amsterdam realtime by Euronext, other realtime by Cboe Europe Ltd.   US stocks: by NYSE & Cboe BZX Exchange, 15min delayed
#/^ Index indications calculated real time, zie disclaimer, streaming powered by VWD Group Crypto data by Crypto Compare