Van beleggers
voor beleggers
desktop iconMarkt Monitor

Inloggen

  • Geen account? Registreren

Wachtwoord vergeten?

Ultrakorte contracten op energie

Hoe met opties te beleggen in de energiemarkt

Hoe zit dat? Wel, ik hoop het hieronder in hapklare brokken uiteen te zetten. Dus het is een kwestie van aannemen, innemen en goed kauwen. Een smakelijke consumptie gewenst!

Eenmalige levering of doorlopend?

Derivaten op aandelen, obligaties en valuta worden doorgaans gekenmerkt door een moment van levering. Evenzo geldt voor derivaten op grondstoffen. Althans, in de meeste gevallen klopt dat, maar ik wil het vandaag hebben over die uitzonderingen.

Die grappenmakers in de energiemarkten doen er namelijk een schepje bovenop. Of beter gezegd, zij nemen een andere wending. Elektriciteit en aardgas nemen immers een aparte plek in.

Waarom? Nou, onder meer omdat ze van groot belang zijn voor eindconsumenten, zoals bedrijven en huishoudens. De politiek bemoeit zich dan ook stevig met het beleid op het gebied van deze consumptiegoederen.

Maar de elektriciteit en aardgas nemen ook een specifieke plaats in omdat de levering ervan door de tijd heen wordt voltrokken. Gedurende een bepaalde tijdspanne is sprake van levering; het wordt uitgesmeerd over een bepaalde periode.

Daarmee verschillen elektriciteit- en aardgascontracten van FX forwards, oliefutures en aandelenopties. En wel in die zin dat de overeenkomsten voor elektra en gas een leveringsperiode kennen, terwijl de specificaties van die andere contracten een leveringsmoment beschrijven.

Aangezien elektriciteit en aardgas doorlopend worden geconsumeerd is continue levering wenslijk. Bovendien kan elektriciteit (nog) niet worden opgeslagen in grote hoeveelheden; althans, niet op een economisch aanvaardbare manier.

Al met al zijn er in de energiemarkten contracten voor levering van elektriciteit of aardgas gedurende een jaar (bijvoorbeeld 2018, 2019 of 2020), een kwartaal (Q3 is aanstaande, of Q4, dan wel Q1 van 2018), of een maand (juli, augustus, september, oktober), maar ook een week (komende week, of die erop), en zelfs een dag (morgen, overmorgen).

Specifieke contracten

Meer bijzondere varianten worden ook verhandeld, als standaardproduct. Zo kennen deze markten producten met levering voor werkdagen alleen, of juist louter het weekend. Daarnaast zijn producten verhandelbaar voor piekuren (van 08:00 tot 20:00 uur gedurende werkdagen), zogenaamde pieklastcontracten; in tegenstelling tot basislastcontracten, die een 24/7 levering kennen.

Ook zijn er contracten voor een seizoen, zoals zomer of winterovereenkomsten, welke een leveringsperiode van zes maanden kennen. Voorts bestaan er zelfs uurcontracten voor levering van elektra of gas gedurende slechts 60 minuten.

Marktpartijen (zoals jouw energieleverancier) moeten namelijk bijdragen aan het balanceren van het elektriciteitsnetwerk of aardgaspijpleidingensysteem; anders moet de transmissiesysteemoperator ingrijpen. TenneT en Gas Transport Services (een 100% dochtermaatschappij van Gasunie) moeten er immers voor zorgen dat de leveringszekerheid gegarandeerd blijft.

Padafhankelijke orders

Handelaren in de energiemarkten kunnen ook opdracht geven tot uitvoering van zogenaamde combinatieorders, of specifieker, bijvoorbeeld one-cancels-the-other-orders. Een voorbeeld hiervan betreft ingewikkeld algoritme dat ervoor zorgt dat elektriciteit voor levering gedurende 60 minuten wordt verkocht als de prijs hoger is dan bijvoorbeeld 150.00 euro per megawattuur (terwijl een gangbare prijs tussen 25.00 en 50.00 ligt), dan wel boven 100.00 indien de verkoop plaatsvindt voor twee opeenvolgende uren, of boven 75.00 gedurende vier opeenvolgende uren.

De reden voor het toepassen hiervan ligt verborgen in het publiek geheim dat een elektriciteitscentrale die uit staat, moet worden opgestart. Dit opstarten vergt een investering en deze kosten bedragen duizenden euro’s. En deze kosten moeten natuurlijk worden terugverdiend, anders is het de hele exercitie niet waard.

Welnu, dat terugverdienen kan in een uur, maar dan moet de prijs exceptioneel hoog zijn, of verspreid over meerdere uren, waarbij de prijs minder hoog hoeft zijn. En naarmate het aantal uren toeneemt, hoeft de prijs per uur minder significant te zijn.

Spotmarkten versus termijnmarkten

Genoemde contracten met kortdurende leveringsperioden worden louter verhandeld in de spotmarkten, terwijl de grote blokken worden uitgewisseld in de termijnmarkten. Kortom, kleinere grannulariteit is te vinden in de spotmarkt. Grannulariteit verwijst in dit geval naar de opdeling van een jaar in vier kwartalen, of twaalf maanden. En een maand wordt gesplitst in weken of dagen, en een dag -op diens beurt- in 24 individuele uren.

Ultrakorte producten

Door instroom van hernieuwbare energiebronnen, zoals windturbines, zonnepanelen, waterkrachtcentrales, zijn recentelijk nieuwe producten ontwikkeld. De daadwerkelijke elektriciteitsproductie met zonnepanelen en windturbines is namelijk uiterst onbetrouwbaar, of op zijn minst niet beheersbaar. Immers, het weer wordt niet door de mens bepaald.

Hierdoor is meer behoefte ontstaan om in te springen op kortstondige wijzigingen. Vooral om het balanceren van de portefeuille c.q. het netwerk te optimaliseren. Daarom zijn sinds kort in bepaalde Europese markten nu zelfs contracten verhandelbaar met een leveringsduur van 30 minuten, of zelfs vijftien minuten.

En wie weet, als dit zo doorgaat, in de toekomst wellicht vijfminuut of zelfs eenminuut-contracten. Ik zeg: kom maar op met die zooi; gaan met die hap. Wanneer dit toegankelijk wordt gemaakt voor particuliere bellegers, dan kunnen zij met hun eigen beleggingsaccount verkopen wat de zonnepanelen op het dak van zijn eigen huis produceren.

Desnoods met het gevolg dat zij die dag moet doorbrengen met minder stroom voor henzelf. Zolang de computer nog maar kan blijven draaien, anders verliezen zij connectiviteit met de markt.


Jerry de Leeuw is CEO van Entrima. Dit artikel behelst geen beleggingsadvies. De auteur heeft geen positie in genoemd(e) product(en), noch zal hij daarin op korte termijn positie nemen.

Auteur: Jerry de Leeuw

Jerry de Leeuw is CEO van Entrima. Entrima verstrekt vakinhoudelijke opleidingen voor professionals in de energiemarkten, inzake markten, producten, prijsvorming en handel. Van 1995 tot 2004 was Jerry optiehandelaar (marketmaker) op de beursvloer in Amsterdam.

Meer over Jerry de Leeuw

Recente artikelen van Jerry de Leeuw

  1. jun '17 Ultrakorte contracten op energie 2
  2. jan '06 Lego, ego en Stratego 15
  3. feb '09 Gouden olie 7

Gerelateerd

Reacties

2 Posts
| Omlaag ↓
  1. B-rood belegger 27 juni 2017 13:34
    Duidelijk m.b.t. groene energie. Windmolens en zonnecollectoren gaan niet uit en produceren dus stroom, wat een continue afzet zou moeten geven omdat anders opgewekte stroom "verloren gaat".
    Ook grappig te lezen dat die contracten commercieel nu ook flink beginnen te wijzigen :)

    De toekomst van stroom(levering) aan huishoudens is echter een stukje onzekerder... Men denkt al aan "Tesla batterijen" voor in huis, die stroom opslaan die overdag opgewekt wordt om zodoende 's avonds de vraag te kunnen leveren.

    Maar vooral de overheid speelt een flinke rol. Binnen het jaar hoeven stroomleveranciers de opgewekte stroom door huishoudens niet meer voor dezelfde prijs in te kopen als dat zij zelf vraagt voor diezelfde stroom...
    Kortom; inkoop door de leverancier zal straks (logisch) tegen een lager tarief gaan.

    Ook variabele tarieven zijn ook nog maar een kwestie van tijd. Men kan al exact uitlezen wat elk huishouden op welk uur verbruikt heeft, een hoger tarief bij hogere vraag is dan ook niet meer dan logisch...
  2. RINGifyouretheKING 27 juni 2017 13:57
    quote:

    B-rood belegger schreef op 27 juni 2017 13:34:


    Duidelijk m.b.t. groene energie. Windmolens en zonnecollectoren gaan niet uit en produceren dus stroom, wat een continue afzet zou moeten geven omdat anders opgewekte stroom "verloren gaat".
    Ook grappig te lezen dat die contracten commercieel nu ook flink beginnen te wijzigen :)

    De toekomst van stroom(levering) aan huishoudens is echter een stukje onzekerder... Men denkt al aan "Tesla batterijen" voor in huis, die stroom opslaan die overdag opgewekt wordt om zodoende 's avonds de vraag te kunnen leveren.

    Maar vooral de overheid speelt een flinke rol. Binnen het jaar hoeven stroomleveranciers de opgewekte stroom door huishoudens niet meer voor dezelfde prijs in te kopen als dat zij zelf vraagt voor diezelfde stroom...
    Kortom; inkoop door de leverancier zal straks (logisch) tegen een lager tarief gaan.

    Ook variabele tarieven zijn ook nog maar een kwestie van tijd. Men kan al exact uitlezen wat elk huishouden op welk uur verbruikt heeft, een hoger tarief bij hogere vraag is dan ook niet meer dan logisch...

    Maar uiteindelijk zijn de stroomprijzen nog gewoon afhankelijk van de ontwikkelingen op de ICE Endex beurzen (zie ook data.theice.com voor prijzen). De eerste stap in de komende tijd moet worden dat particulieren toegang krijgen tot het handelen in deze elektriciteit en gasproducten. Zo ontstaat er een transparantere en veel efficiëntere (lees: liquide) handelsmarkt voor energie.
2 Posts
|Omhoog ↑

Meedoen aan de discussie?

Word nu gratis lid of log in met je emailadres en wachtwoord

Lees verder op het IEX netwerk Let op: Artikelen linken naar andere sites

Gesponsorde links

Dagelijkse nieuwsbrief

Ja, ik wil elke dag de laatste kooptips en analyses van verschillende aandelen ontvangen.