Wij leven met een economisch systeem dat erg inefficiënt is. De gevolgen van deze inefficiëntie komen nu weer aan het licht door de kredietcrisis. Veel bedrijven zullen failliet gaan door vraaguitval, ook al maken zij nuttige producten. Veel mensen zullen werkloos worden, waardoor de vraag nog verder terugvalt. Overheden en centrale banken grijpen in, wat de marktwerking verstoort. Hierdoor blijven juist inefficiënte bedrijven in stand. Dit zijn de bedrijven die het meest profiteren van overheidsingrijpen en de bedrijven die profiteren van het ingrijpen in het financiële systeem door centrale banken.
Nu zijn we op het punt aanbeland dat de overheden alle banken hebben overgenomen, en in de toekomst onder streng toezicht gaan plaatsen, zodat de staat gaat bepalen wie geld krijgt en wie niet. Dit is kortweg de wereldwijde communistische oktoberrevolutie van 2008.
Het is mogelijk om een veel grotere welvaart te bereiken met maximale kapitaalgroei zonder inflatie, grote schulden, economische crises, improductief overheidsingrijpen en het improductieve deel van de financiële sector. Door natuurlijke selectie zal uiteindelijk het meest efficiënte economische systeem de overhand gaan krijgen, ondanks de politieke machtsstructuren die op het ogenblik nog bestaan. Het onderzoeken van alternatieven en het verspreiden van kennis, zal dit proces versnellen, maar de uiteindelijke uitkomst zal niet veranderen. Het meest efficiënte economische systeem is volgens mij een variant van de economie van de natuurlijke orde, zoals die het eerst is beschreven door Silvio Gesell.
In dit artikel zal ik in 12 korte stappen aangeven hoe de economie van de natuurlijke orde werkt. Daarna zal ik een voorbeeld geven van de economie van de natuurlijke orde in de praktijk, waaruit blijkt dat het ook zo werkt als beschreven. Vervolgens zal ik nog voorbeelden uit de geschiedenis aandragen om de kracht van de economie van de natuurlijke orde te illustreren. Voor meer informatie kun je terecht op http://www.naturalmoney.org. Daar wordt meer in detail op de theorie ingegaan.
Renteheffing is de weg naar slavernij. Dit komt omdat mensen geld kunnen oppotten. Wanneer meerdere mensen dit tegelijk doen, wordt er geld aan de economie onttrokken, waardoor de economie verzwakt. Als dit gebeurt, zullen meer mensen geld gaan oppotten voor slechtere tijden. Dit is het begin van een economische crisis. Veel mensen zullen daardoor hun inkomsten verliezen, en als zij geen geld hebben, moeten zij geld lenen tegen rente voor noodzakelijke uitgaven zoals eten. Daardoor wordt de situatie nog erger.
Afschaffen van rente is daarom de weg naar vrijheid. Vrije mensen zijn productiever dan slaven. Afschaffen van rente zal daarom ook leiden tot meer welvaart.
Iedereen vrij en rijk in 12 stappen
1. Rente op geld moet worden verboden. Dit is het enige verbod. Rendement op kapitaal is een goede zaak, en moet niet worden afgeschaft.
2. Hef een belasting op geld van bijvoorbeeld één procent per maand. Dit is geen belasting op vermogen, dus aandelen, vastgoed en uitgeleend geld vallen daar niet onder.
3. Druk geen geld bij, zodat er ook geen inflatie is.
4. Omdat er een belasting is op geld, zullen mensen het geld snel gebruiken om: - te investeren; - te consumeren; - uit te lenen zonder rente.
5. Omdat over het uitgeleende geld geen rente mag worden gevraagd: - zal het niet worden uitgeleend aan onbetrouwbare individuen, bedrijven en constructies. - zal minder geld worden uitgeleend en vooral direct worden geïnvesteerd in aandelen en vastgoed. - zullen alleen betrouwbare mensen, mensen met een onderpand en goed gefinancierde bedrijven kunnen lenen zonder rente.
6. Daarom zal er nooit meer een economische crisis zijn, want geld wordt direct uitgegeven en er zijn geen slechte leningen. Daarom wordt geen kapitaal vernietigd door uitval van vraag voor producten die nuttig zijn.
7. Omdat alle geld gelijk wordt gebruikt voor investeringen of consumptie, is iedereen aan het werk en groeien de economie en het kapitaal constant op maximale snelheid.
8. De financiële sector is dan voor een belangrijk deel overbodig, en dat is gunstig, want deze sector produceert weinig en destabiliseert nu de economie. De mensen hier werkten, krijgen snel ander werk, want de economie groeit constant op maximale snelheid.
9. Nu hoeft de overheid zich veel minder te bemoeien met de economie. Ook dit zal positief zijn voor de economische groei.
10. Omdat de economie constant groeit op maximale snelheid, en omdat er niet meer geld bij gedrukt wordt, zullen de prijzen dalen. Daarom zullen leningen met nul procent rente toch een rendement opleveren dat waarschijnlijk hoger is dan de rente die je nu op de bank krijgt. Immers: met hetzelfde geld kun je aan het einde van de looptijd van de lening, meer kopen.
11. Als één land dit doet, zal dit land het kapitaal uit andere landen wegzuigen omdat het rendement van leningen met nul procent rente hoger is dan het rendement van de rente in de andere landen (bizar, maar waar!). Daarom zullen alle landen dit moeten doen, zodra één land ermee is begonnen.
12. Nu is iedereen vrij. Er is altijd werk voor de werknemers en er zijn altijd klanten voor de bedrijven. Niemand zit zwaar in de schulden. De angst is definitief verdwenen uit de markten.
Wie denkt dat dit flauwekul is, heeft ongelijk. Het is al uitgeprobeerd en het werkte.
Het Vrijgeldexperiment van Wörgl
De stad Wörgl verkreeg internationale bekendheid door een bijzondere soort geld, die in de crisistijd van de jaren dertig door de gemeente werd uitgegeven; het zogenaamde Vrijgeld (Duits: Freigeld).
Rond 1932 had Wörgl door de sterke teruggang van de cement- en de celluloseproductie te kampen met hoge werkloosheidcijfers. Daardoor had de gemeente minder inkomsten uit belastingen en meer uitgaven aan ondersteuning van de armlastigen. De gemeentekas was leeg en er was geen zicht op verbetering. Vanaf begin juli 1932 betaalde de gemeente daarom haar werknemers in waardebonnen, zogenaamde Arbeitswertscheine.
Het initiatief kwam van burgemeester Michael Unterguggenberger, die zich daarbij liet inspireren door de theorie over vrije economie van Silvio Gesell. De uitgave van circulatiegeld bleek een succes; de stad hoefde geen geld te lenen bij de overheid om zijn lasten te kunnen betalen en er ontstond een economische opbloei, door snel circulerend waardepapier, totdat het project in augustus 1933 van hogerhand werd verboden.
Een van de manieren om het geld in roulatie te houden was een soort boete op oppotten (sparen). Er moest namelijk iedere maand een zegel gekocht worden van één procent van de nominale waarde om het biljet zijn geldigheid te laten behouden. Het was daarom meestal voordeliger er maar gewoon iets mee te doen.
Het geld was gedekt doordat de gemeente bij de Raiffeisenbank een onderpand had gedeponeerd. Er werden betaalbiljetten uitgegeven met nominale waardes van één, twee en vijf schilling. Tot aan het eind van de uitgifte in augustus 1933 waren er papieren uitgegeven met een totale waarde van 34.500 Schilling. Het vrijgeld was evenveel waard als het echte geld. Met het vrijgeld konden gemeentebelastingen betaald worden en plaatselijke winkeliers namen het geld ook aan.
Het experiment met het vrijgeld was geslaagd te noemen omdat overal in Wörgl weer werd gebouwd en geïnvesteerd. Er bestaat nog een viaduct in de gemeente met het opschrift „mit Freigeld erbaut“ (met vrijgeld gebouwd). Tijdens het project nam de werkloosheid af van 21% naar 15%, terwijl zij in de rest van het land steeg.
Het positieve effect werd in de pers beschreven als het 'wonder van Wörgl' en het fenomeen werd zo bekend dat meer dan honderd gemeenten in Oostenrijk het voorbeeld wilden volgen. Ook vanuit het buitenland bestond belangstelling; de minister van financiën van Frankrijk Édouard Daladier, die later minister-president zou worden, kwam kijken om het met eigen ogen te zien. In de Verenigde Staten stelde de econoom Irving Fisher, overigens tevergeefs, aan de regering voor om Stamp Scrip in te voeren ter overwinning van de economische crisis.
De nationale bank van Oostenrijk procedeerde met succes tegen het experiment van Wörgl, omdat strikt genomen alleen deze bank de bevoegdheid had om geld uit te geven. Onder dreiging met militair geweld werd het project beëindigd en door het uitbreken van de tweede wereldoorlog raakte het goeddeels in vergetelheid. Er bestaat nog wel een vereniging in Wörgl, die de herinnering levend houdt en studiemateriaal aan geïnteresseerden ter beschikking stelt.
Als we de werking van de economie van de natuurlijke orde kennen, is het mogelijk om een verklaring te geven voor drie mysterieuze verschijnselen uit de geschiedenis. Het gaat om de opkomst van West-Europa in de middeleeuwen, de bouw van de piramiden in het antieke Egypte en de ondergang van het Romeinse Rijk. De gelegde verbanden zijn niet bewezen maar het geeft wel inzicht in wat de invloed van de economie van de natuurlijke orde kan zijn.
De opkomst van Europa Toen het Romeinse Rijk instortte, viel West-Europa terug in een duistere periode, die de middeleeuwen werd genoemd. Er was geen geld meer omdat het goud en zilver uit circulatie waren verdwenen. Europa was erg versplinterd en over het algemeen was er geen sterk centraal gezag. Er ontstonden hier en daar plaatselijke geldsystemen. Dit geld was soms voor een beperkte periode geldig. Aan het einde van de periode moest dit geld worden ingewisseld en werd belasting geheven. Dit geld verloor in de loop van het jaar geleidelijk een deel van zijn waarde, en deze waarde was het laagst vlak voordat de belasting werd geheven.
Er is weinig bekend over geldsystemen in de middeleeuwen. Wat wel bekend is, dat de mensen in de middeleeuwen diep doordrongen waren van de tijdelijkheid van het menselijke bestaan. Memento mori was het motto van de middeleeuwer. Dit betekent: “Gedenk de dag dat gij sterven zult”. Tevens was het heffen van rente streng verboden. Mensen waren daarom geneigd hun geld snel uit te geven.
Als we nu veronderstellen dat dit net zo werkte als in Wörgl, kunnen we aannemen dat sommige delen van West-Europa met maximale snelheid kapitaal opbouwden en dat de werkloosheid laag was. De lokale leenheren voerden vele oorlogen waarbij kapitaal werd vernietigd. Toch groeide de welvaart in Europa sneller dan op enig ander deel van de aarde. In de tijd van de kruistochten waren er zoveel middelen beschikbaar, dat de kruisvaarders eeuwenlang de moslims konden bevechten op hun eigen terrein, waarbij ze lange aanvoerlijnen moesten onderhouden, terwijl het veroverde land niet winstgevend was. Vlak daarna werd een derde van de bevolking door de zwarte dood weggevaagd, maar slechts een eeuw later begon West-Europa met de ontdekking en verovering van de rest van de wereld.
De bouw van de piramiden In de bijbel staat een verhaal over een farao die een droom had over zeven vette koeien die door zeven magere koeien werden opgegeten. Deze droom werd aan de farao uitgelegd. Hem werd verteld dat eerst zeven goede jaren zouden komen, waarna zeven slechte jaren zouden volgen. Josef adviseerde de Egyptenaren om op grote schaal voedsel te gaan bewaren. Boeren die hun graan inleverden, kregen een kwitantie. Bakkers die brood wilden bakken, leverden de kwitanties in en kregen daarvoor graan. Het duurde niet lang voordat deze kwitanties werden gebruikt als geld. Omdat het graan aan bederf onderhevig was, en muizen het opaten, daalde de waarde van de kwitanties naarmate ze ouder werden. Hierdoor gingen mensen dit geld snel uitgegeven.
Het graan giro systeem heeft vele eeuwen bestaan. Het was verstandig om voedsel voor slechtere tijden te bewaren. Als we nu veronderstellen dat dit net zo werkte als in Wörgl, kunnen we aannemen dat ook Egypte met maximale snelheid kapitaal opbouwde, en dat de werkloosheid laag was. Op een gegeven moment waren alle irrigatie systemen klaar, alle huizen gebouwd, en was er verder niets meer te doen. Omdat de farao’s een eindeloos groot ego hadden, en zij door de bevolking aanbeden werden als goden, konden zij alle beschikbare middelen van het land inzetten om piramides te laten bouwen. De meeste mensen die hieraan werkten, waren waarschijnlijk geen slaven. De Egyptische beschaving bestond meer dan 2000 jaar, veel langer dan welke andere beschaving ook. Het moet dus een stabiele maatschappij zijn geweest, waarbij de slavernij niet op grote schaal voorkwam.
De ondergang van het Romeinse Rijk Het Romeinse Rijk heeft ongeveer 700 jaar bestaan. Het geldsysteem van het Romeinse Rijk was gebaseerd op goud en zilver. In de eerste 400 jaar kon het Romeinse Rijk uitbreiden, waardoor de inkomsten van het rijk steeds bleven groeien. Daarna breidde het rijk zich niet verder uit, zodat de schuldenlast langzamerhand steeds zwaarder ging drukken op de begroting van het rijk. Er ontstond een chronisch tekort aan geld. Het leger kreeg hier ook mee te maken en de militaire slagkracht werd uitgehold. Andere volkeren konden daardoor het Romeinse Rijk binnenvallen. Schulden en rente hebben het Romeinse Rijk vernietigd.
Dat is lang geleden dat we elkaar gesproken hebben. Heel waat jaartjes geleden postte je hier in de KK ook al dit soort analyses.
Ik heb uit je vorige lange draad hier en daar wat stukken gelezen en verdomd Bart ook dat hele verhaal hierboven.
Maar............. Ik vind het allemaal zo theoretisch! Ik herinner mij nog goed dat ik dat jaren geleden met jouw postings ook vaak had. Het zal best goed onderbouwd zijn. Er zal best goed over nagedacht zijn......maar wat koop ik er als belegger hier in de KK voor of als belegger die IN DAX, AEX en Cac-40 aandelen zit.
De huidige gigantische beursval is te wijten aan hypotheekcrisis/krdietcrisis/ al of niet beginnende recessie. Dagelijks krijgen we cijfers dat die recessie eraan zit te komen. Gisteren nog de cijfers van Véolia, die vandaag nog nader uitgewerkt worden: veel minder afval bij staal-en bouwbedrijven, bij de chemische industrie. Veel minder schoon water nodig door afnemende produktie. Met dat soort gegevens kan ik als belegger iets! Dat is duidelijk en dan breek je al je hoofd of je dan nu, bij die zwaar ingevallen koersen moet kopen of verkopen.
Als ik dan jouw meer theoretische analyses lees, heb ik ALTIJD aan het eind: wat moet ik er nu mee?
Dat is beslist niet denigrerend bedoeld, Bart. ALLEEN maar als uitleg aan jou op de weinige respons die je hier in de KK krijgt, zelfs van mensen die je postings lezen, zoals ik.
Ik kan er verder zo weinig mee! Het is mij allemaal te theoretisch. En enkel en alleen daarom verdiep ik me er verder ook niet in. Het heeft geen inpact op mijn beleggingsbeslissingen.
Markt vandaag
