Het brengt aandeelhouders in extase: de aandeleninkoop. Beursgenoteerde bedrijven beloven eerder uitgegeven aandelen terug te kopen. Bestaande aandeelhouders zijn blij. De inkoop geeft een goede ondersteuning aan de koers.
Voor het bedrijf is de aandeleninkoop ook gunstig. Het rendement, zeker bij een lage beurskoers, kan hoger zijn dan verdere investeringen in de eigen bedrijfsactiviteiten.
Wat de reden voor een inkoopprogramma ook is, het instrument is gemeengoed in de aandelenwereld. Dat ligt anders als het om obligaties gaat. De terugkoop van eerder uitgegeven obligaties wordt doorgaans in relatie gebracht met een bedrijf in problemen.
Terugkoop is vaak onderdeel van een saneringsprogramma. Dat is ook logisch. Doorgaans is het marktrendement op obligaties van een goeddraaiend bedrijf gelijk aan het rendement waartegen het bedrijf geld kan lenen. Terugkoop is dan niet zinvol.
Grote voordelen
Voor Griekenland is dat anders. Het land ligt aan het financiële infuus en krijgt een additionele 109 miljard euro van de Europese Unie. Of 59 miljard, de rekenmachine van Mark Rutte houdt er een andere telling op na.
De private sector draagt 50 miljard bij. Daarvan is een kleine 13 miljard gereserveerd voor terugkoop van Griekse obligaties. Anders dan onder normale omstandigheden, heeft dit voor de debiteur (Griekenland) wél grote voordelen. Immers, het land kan tegen 3,5% lenen en koopt de schuld op tegen een rendement van 17%. Geen slechte deal.
Vrijwillig
Deze deeloplossing van het Griekse schuldenprobleem is veruit het beste van alle maatregelen die genomen worden. Immers, op vrijwillige basis wordt zo een deel van de schuld gereduceerd. Vrijwillig?
Deze term is de laatste maanden nogal misbruikt als het gaat om een bijdrage van de private sector aan de Griekse schuldsanering. Echter, de opkoop van schuld kan werkelijk vrijwillig zijn. Dan moet het wel op een slimme wijze gebeuren.
Want als het noodfonds besluit in de markt Griekse obligaties op te kopen, schieten de koersen omhoog. Goede kans dat er slechts een beperkt bedrag tegen een flinke korting wordt teruggekocht.
Ik vraag mij dan ook af of het gaat lukken 13 miljard aan obligaties op te kopen.
Truc
Het had ook anders gekund. De opkoop had moeten plaatsvinden vóór de reddingsoperatie die nu in gang is gezet. Stel de Griekse schuld noteert op dit moment op een koers van 50%. De noodfonds had verschillende tenders kunnen uitschrijven. Elke week zou dan een opkoopkoers worden vastgesteld.
Het trucje: elke week wordt de prijs lager gezet. De eerste keer wordt de prijs bijvoorbeeld vastgesteld op 70%. De weken daarna gaat de prijs met 2,5% per keer omlaag. Tegelijkertijd geeft de Europese Unie aan welk bedrag zij minimaal uit de markt wil halen met alle tenders tezamen.
Als dat gewenste bedrag niet wordt gehaald, laat het zich raden wat dan de mogelijke consequentie zou zijn voor de terugbetaling van Griekse schuld. Ik moet nog zien wat banken en pensioenfondsen dan zouden doen.
70%-optie
Obligatiehouders wegen in dit systeem het risico af dat er te weinig wordt ingeschreven en daarmee een echt default van Griekenland dichtbij komt. Daarom zouden velen eieren voor hun geld kiezen en de 70%-optie accepteren. Geheel vrijwillig.
Op basis van een risico-rendementafweging zou er zo een goede kans zijn een groot bedrag tegen 30% korting (meer dan de 21% waarvan nu wordt uitgegaan) uit de markt te halen.
De spijtoptanten kunnen vervolgens op een lagere koers inschrijven. Dat doen zij vooral als de 70% minder succesvol is. Het risico op een default wordt dan namelijk groter en dat stimuleert deelname op de lagere koers.
Helaas kiest de Europese Unie voor een slap systeem van opkoop via marktoperaties, nadat het reddingsplan bekend is geworden. Daarmee laat de Unie wederom een kans liggen de markt met eigen middelen te verslaan om zo een maximaal resultaat uit de schuldsanering te behalen.
Marcel Tak is zelfstandig beleggingsadviseur en was hiervoor werkzaam op het ministerie van Financiën. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.
De reden ligt voor de hand. Het is al een tijdje de bedoeling dat er zo veel mogelijk belastingcentjes in de hutkoffers van de banken verdwijnen. Niks korting! Laat het klootjesvolk maar dokken!
Logisch dat wordt gekozen voor een verlenging van de looptijd met behoud van hoofdsom in plaats van terugkoop obligaties op de markt.
Banken hoeven zo immers geen verliezen te rapporteren, die ten laste gaan van hun (kern)kapitaal.
Griekse obligaties staan nog gewoon tegen de nominale waarde in de boeken en als banken hun stukken zouden verkopen tegen 70% moeten ze 30% verlies nemen op hun positie. Dit willen ze natuurlijk niet.
Uit het plan blijkt ook duidelijk dat het helemaal niet om Griekenland gaat, maar om de redding van banken.
De EU/IMF hebben 109mrd toegezegd, maar hiervan stroomt 75mrd naar banken (20mrd herkapitalisatie Griekse banken en 55mrd garantie hoofdsom nieuwe 30jrs leningen). Slechts 34mrd is nieuw krediet voor Griekenland.
Zoals Moody's al vaststelde:
While the rating agency believes that the overall package carries a number of benefits for Greece — a slightly reduced debt trajectory, lower debt-servicing costs, as well as reduced reliance on financial markets for years to come – the impact on Greece’s debt burden is limited.
Ik snap het rumoer om deze plannen niet zo. De marktwaarde van de obligaties staat ver onder de nominale waarde, zodra Griekenland gaat terugkopen zal deze marktwaarde iets omhoog lopen maar vind gewoon een nieuw markt evenwicht. Hogere koersen zorgt tegelijk weer voor meer solvabiliteit bij de handel en maakt daarmee de obligaties aantrekkelijker voor beleggers, hence lagere rente.
Maar ik ben niet zo thuis in de obligatiemarkt dus wellicht zie ik iets over het hoofd?
In het verlengde hiervan, is er iemand die mij kan uitleggen waarom dit terugkopen als een vorm van default gezien wordt? Zolang de markt ze zelf onder face value verkoopt zie ik niet waarom je ze niet zou mogen terugkopen?
terugkoop op open markt wordt ook niet gezien als default.
gedwongen de bestaande leningen verlengen wel. gedwongen meedoen met terugkoop ook.
Het is natuurlijk maar de vraag aan welke kant je staat. Ze hadden ook kunnen wachten tot default en dan de obligatiehouders 1 cent op de euro kunnen bieden, waar ze dan waarschijnlijk nog blij mee zouden zijn geweest ook.
Ik bedoel als je het echt voordelig zou willen houden voor de belastingslaven. Maar dat is natuurlijk niet de bedoeling. Ze willen europese banken zoveel mogelijk afgeperst geld van de slaven toesturen.